Ograniczenia w zakresie amortyzacji i rozliczenia rat leasingowych dla samochodów osobowych od 2026 r.
Od 1 stycznia 2026 roku limity kosztów kapitałowych (leasing, najem, dzierżawa) oraz amortyzacji będą ściśle powiązane z kryteriami ekologicznymi, tj. poziomem emisji dwutlenku węgla (g CO₂/km). Emisja CO₂ stanie się kluczowym czynnikiem decydującym o wysokości kosztów uzyskania przychodów (KUP) z tytułu rat leasingowych lub amortyzacji. Mechanizm ten promuje pojazdy nisko- i zeroemisyjne kosztem aut spalinowych.
Obowiązuje trzystopniowy system limitów uzależniony od emisji CO₂:
- 225 000 zł – pojazdy zeroemisyjne (elektryczne i wodorowe)
- 150 000 zł – pojazdy niskoemisyjne (spalinowe i hybrydowe emitujące do 50 g CO₂/km)
- 100 000 zł – pojazdy wysokoemisyjne (pozostałe samochody osobowe emitujące powyżej 50 g CO₂/km).
Gdzie sprawdzić emisję CO₂?
Wiarygodne źródła informacji o emisji konkretnego pojazdu to:
- Aplikacja mObywatel – jeśli podatnik jest właścicielem pojazdu może sprawdzić dane techniczne wybierając usługę mPojazd.
- Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców (CEPiK) – jeśli podatnik nie jest właścicielem, ale posiada numer rejestracyjny, VIN i datę pierwszej rejestracji.
- Świadectwo zgodności WE (Certificate of Conformity – CoC) – dokument wydawany przez producenta przy zakupie nowego samochodu, potwierdzający zgodność z wymogami homologacyjnymi UE.
Wartości pojazdu dla rozliczeń podatkowych należy ustalić na podstawie określonej wartości samochodu w umowie leasingowej (samochód w leasingu) lub zgodnie z zasadami wyceny środka trwałego jeżeli samochód jest władnością podatnika.
Ustalenie wartość samochodu do ustalenia limitu KUP zależy od statusu VAT podatnika:
- Podatnik zwolniony z VAT: wartością pojazdu jest kwota brutto z umowy.
- Czynny podatnik VAT (użytkowanie mieszane – służbowe i prywatne): wartość netto + 50% nieodliczonego podatku VAT.
- Czynny podatnik VAT (użytkowanie tylko do działalności): wartość netto z umowy.
Ustalenie proporcji KUP
Następnym krokiem jest sprawdzenie emisyjności danego pojazdu aby ustalić właściwy limit (150 000 zł czy 100 000 zł).
Po ustaniu emisyjności pojazdu i określeniu właściwego limitu należy obliczyć proporcję (wskaźnik), w jakiej poniesione koszty będą zaliczane do KUP,
Wzór na wyliczenie proporcji:
Limit pojazdu/ Cena pojazdu X 100 = Proporcja
Przykład wyliczenia proporcji do rozliczeń podatkowych:
Rata leasingowa 1500 zł
Limit pojazdu 100 000 zł (pojazd wysokoemisyjny)
Cena pojazdu- ustalona wartość 250 000 zł
100 000 zł / 250 000 zł X 100 = 40 %
1500 zł x 40% = 600 zł
Z każdej raty kapitałowej leasingu 600 zł stanowi koszt podatkowy, pozostała wartość raty nie stanowi kosztu podatkowego.
Ochrona praw nabytych i przepisy przejściowe
Jeżeli podatnik jest właścicielem samochodu i wprowadził go do ewidencji środków trwałych przed 1 stycznia 2026 r., korzysta z ochrony praw nabytych. Amortyzacja będzie kontynuowana na dotychczasowych zasadach (limit 150 000 zł dla aut spalinowych/hybryd), a nowy, niższy próg (100 000 zł) nie będzie miał zastosowania.
W odróżnieniu od środków trwałych brak jest przepisów przejściowych dla leasingu operacyjnego (najmu, dzierżawy).
Oznacza to że umowy zawarte przed 1 stycznia 2026 r., ale kontynuowane po tej dacie, przechodzą na nowe, niższe limity kosztów.
Przykłady ustalania proporcji
- Przykład 1
Podatnik użytkuje samochód spalinowy (emisja > 50 g CO₂/km) na podstawie umowy leasingu od 2024 roku z proporcją 75% (150 000 zł / 200 000 zł).
Od stycznia 2026 roku będzie objęty proporcją 50% (100 000 zł / 200 000 zł) dla rat kapitałowych.
- Przykład 2
Podatnik zakupił wysokoemisyjny pojazd na własność przed końcem 2025 r. Jego amortyzacja będzie objęta starym limitem 150 000 zł na zasadzie ochrony praw nabytych.
- Przykład 3
Podatnik zawarł umowę leasingu operacyjnego na samochód hybrydowy (podpadający pod limit 100 000 zł od 2026 r.) przed końcem 2025 roku, maksymalizując opłatę wstępną. Opłata ta, rozliczona jednorazowo w 2025 r., została ujęta w kosztach z limitem 150 000 zł, chroniąc dużą część kapitału przed przyszłym obniżeniem limitu.
- Przykład 4
Podatnik zawiera w 2026 r. umowę długoletniego leasingu operacyjnego pojazdu typu plug-in z gwarancją emisji poniżej 50 g CO₂/km. Zapewnia to utrzymanie wyższego limitu 150 000 zł.
O czym należy jeszcze pamiętać?
Limity i proporcje dotyczą tylko części kapitałowej raty leasingowej (spłaty wartości pojazdu). Rata odsetkowa jest kosztem podatkowym w 100% bez limitów.
Ubezpieczenie AC ma osobny limit, niezależny od typu auta. Koszt polisy AC można rozliczyć w kosztach podatkowych tylko do limitu 150 000 zł. Jeżeli auto ma wyższą wartość, należy wyliczyć osobną proporcję dla rozliczenia kosztów ubezpieczenia.
ASFINANSE Alicja Stawowa